Na aktuelnoj pretrazi sankcionih lista američkog Ministarstva finansija, odnosno Kancelarije za kontrolu strane imovine (OFAC), pojavljuje se sedam rezultata povezanih sa Crnom Gorom – tri kompanije i četiri fizička lica.
Među kompanijama su Donata Company D.O.O., Hotel Casa Grande – Ulcinj i International Business Corporation Bar (IBC), dok se među fizičkim licima nalaze Miodrag Daka Davidović, Luka Karadžić, Sergej Kokorev i Branislav Brano Mićunović.
OFAC vodi sankcione liste kao evidenciju lica i kompanija prema kojima su uvedene određene mjere, a razlozi i pravni osnov razlikuju se od slučaja do slučaja. Zato nije riječ o jedinstvenoj „crnoj listi“ na kojoj su svi subjekti sankcionisani iz istog razloga.
IBC Bar sankcionisan zbog poslovanja povezanog sa Rusijom
Najnoviji slučaj među crnogorskim kompanijama je International Business Corporation Bar, koja je na OFAC listu uvrštena 30. oktobra 2024. godine.
Američko Ministarstvo finansija tada je navelo da je ruski državljanin Sergej Kokorev, koji je vlasnik kompanije, koristio IBC za pretovar mašinskih centara i kugličnih ležajeva evropskog porijekla prema korisnicima u Rusiji.
Među njima je bila i ruska kompanija AMS Tehnika, kojoj su SAD već uvele sankcije. Američke vlasti navele su da je IBC korišćen za izvoz opreme koja može biti povezana sa ruskom vojnom industrijom.
Prema OFAC-u, Kokorev i njegova kompanija sankcionisani su u okviru mjera usmjerenih protiv mreža koje pomažu ruskom vojno-industrijskom sektoru.
Donata Company i Hotel Casa Grande na listi od 2015. godine
Donata Company D.O.O. i Hotel Casa Grande – Ulcinj nalaze se na OFAC listi mnogo duže.
Obje kompanije sankcionisane su u martu 2015. godine u okviru američkih mjera protiv mreže povezane sa Naserom Keljmendijem. OFAC je tada naveo da su kompanije povezane sa Keljmendijem i njegovom porodicom.
To znači da se njihovo prisustvo na aktuelnoj listi ne odnosi na neku novu odluku američkih vlasti, već na sankcije uvedene prije više od decenije.
Četiri fizička lica
Među fizičkim licima koja se pojavljuju u aktuelnoj OFAC evidenciji su Miodrag Daka Davidović, Luka Karadžić, Sergej Kokorev i Branislav Brano Mićunović.
Davidović je na američku SDN listu uvršten u novembru 2023. godine. Američko Ministarstvo finansija tada ga je označilo zbog navodne korupcije i aktivnosti povezanih sa organizovanim kriminalom, uključujući navode o pranju novca i krijumčarenju cigareta, nafte i oružja. U istom saopštenju američke vlasti navele su i da je Davidović svojim aktivnostima podržavao ruske napore usmjerene na slabljenje demokratskih institucija i izborne procese u Crnoj Gori.
Branislav Mićunović sankcionisan je istom odlukom. Američko Ministarstvo finansija ga je tada opisalo kao dugogodišnju vodeću figuru organizovanog kriminala u Crnoj Gori i povezalo ga sa švercom cigareta i koruptivnim djelovanjem.
Mićunović je preminuo u aprilu 2024. godine, ali njegovo ime se i dalje pojavljuje u aktuelnoj OFAC evidenciji.
Sergej Kokorev nalazi se na listi od 30. oktobra 2024. godine, zajedno sa svojom kompanijom IBC Bar. OFAC ga identifikuje kao ruskog državljanina sa vezama sa Crnom Gorom.
Ko nije na OFAC listi?
Posebno je važno napraviti razliku između OFAC finansijskih sankcija i drugih američkih mjera.
Na OFAC-ovoj SDN listi nijesu bivša predsjednica Vrhovnog suda Vesna Medenica ni bivši predsjednik Opštine Budva i poslanik Milo Božović.
Njih je Stejt department u septembru 2025. godine proglasio nepodobnim za ulazak u Sjedinjene Američke Države zbog navodne umiješanosti u ozbiljnu korupciju povezanu sa organizovanim kriminalom i trgovinom drogom. Ista mjera odnosila se i na članove njihovih užih porodica.
Američke vlasti su tada navele da je Božović zloupotrebljavao javnu funkciju kako bi podržao organizovani kriminal i međunarodne operacije trgovine drogom, dok su za Medenicu navele da je zloupotrebljavala položaj, odavala sudske informacije, posredovala u sudskim odlukama i primala mito radi uticaja na sudske ishode.
To, međutim, nije ista vrsta mjere kao OFAC-ove finansijske sankcije. U njihovom slučaju riječ je o odluci Stejt departmenta kojom su proglašeni nepodobnim za ulazak u SAD.
Marović i dalje na OFAC listi
Na aktuelnoj OFAC pretrazi nalazi se i Svetozar Marović, nekadašnji visoki funkcioner DPS-a i bivši predsjednik državne zajednice Srbija i Crna Gora.
Američko Ministarstvo finansija uvrstilo ga je na SDN listu u aprilu 2022. godine, navodeći korupciju povezanu sa poslovima u Budvi. OFAC ga i danas vodi u svojoj evidenciji, a posljednje dostupno ažuriranje njegovog zapisa pokazuje da je i dalje na SDN listi.
Marović je 2016. godine u Crnoj Gori priznao krivicu u predmetima koji su se odnosili na višemilionske korupcionaške afere u Budvi i osuđen je na zatvorsku kaznu. Nakon toga otišao je u Srbiju, gdje se nalazi godinama.
Američke sankcione liste posljednjih mjeseci prolaze kroz proces ažuriranja i uklanjanja zastarjelih unosa, uključujući i određene preminule osobe i neaktivne subjekte. Zbog toga je za podatke o konkretnim licima i kompanijama važno razlikovati istoriju sankcionisanja od njihovog trenutnog statusa na listi. OFAC svoju bazu redovno ažurira, a aktuelna pretraga je namijenjena upravo provjeri sadašnjeg statusa.
ETOportal
