Nakon perioda pretežno blagog i vlažnog vremena tokom većeg dijela decembra, krajem godine dolazi do značajne promjene u sinoptičkoj situaciji nad Evropom. Umjesto dominantnog zapadnog, atlantskog strujanja, iznad sjevernog Atlantika i Skandinavije formira se snažan blokirajući anticiklon, poznat u meteorologiji kao Reksov blok, koji bitno mijenja raspored vazdušnih masa nad kontinentom. Ovakav raspored atmosferskih sistema onemogućava prodor blažeg okeanskog vazduha ka unutrašnjosti Evrope i otvara prostor za spuštanje znatno hladnijeg kontinentalnog vazduha sa sjevera i sjeveroistoka. Ključnu ulogu u ovom razvoju ima stanje polarnog vrtloga, velikog sistema hladnog vazduha iznad Arktika, koji je krajem novembra oslabljen usljed ranog iznenadnog stratosferskog zagrijavanja.
Posljedice tog procesa sada, sa vremenskim zakašnjenjem, postaju izraženije u nižim slojevima atmosfere. Oslabljeni polarni vrtlog više ne zadržava hladnoću iznad sjevernih geografskih širina, što omogućava njen prodor ka centralnim i jugoistočnim djelovima Evrope u vidu izraženih hladnih talasa.
Prema vodećim sezonskim i srednjoročnim modelima, uključujući ECMWF, Evropa će biti jasno podijeljena na dvije klimatske cjeline. Zapadni i jugozapadni dijelovi kontinenta, poput Britanskih ostrva, Francuske, Španije i većeg dijela Italije, ostaće pod uticajem blažeg i vlažnog vazduha sa Atlantika. Nasuprot tome, Skandinavija, centralna i istočna Evropa ulaze u period češćih prodora hladnog vazduha, sa temperaturama oko ili ispod višegodišnjeg prosjeka i povećanom vjerovatnoćom snježnih padavina i dužih mraznih intervala.
Za Balkan ovakav sinoptički raspored obično znači pravo zimsko vrijeme, uz izraženu dinamiku. Prodori hladnog vazduha sa sjeveroistoka, u kombinaciji sa vlagom koja dolazi sa Mediterana, stvaraju povoljne uslove za formiranje snježnih padavina. Planinski masivi poput Dinarida, Alpa i Karpata mogu očekivati obilniji snježni pokrivač, dok se i u nizijskim predjelima unutrašnjosti regiona povećava vjerovatnoća snijega oko novogodišnjeg perioda.
U Crnoj Gori se očekuje izražen kontrast između unutrašnjosti i primorja. Sjeverni i centralni krajevi zemlje imaju povećane šanse za snježne padavine i niske temperature, dok će na primorju preovladavati hladnije, ali uglavnom kišovito vrijeme, uz česte i povremeno jake udare bure. Ukupno gledano, kraj godine i početak januara donose znatno izraženiji zimski karakter vremena u odnosu na dosadašnji tok decembra.
ETOportal
