Evropska komisija predstavila je novu inicijativu pod nazivom Evropski demokratski štit, koja sadrži niz konkretnih mjera za osnaživanje, zaštitu i promociju demokratskih vrijednosti širom Evropske unije. Paralelno, predstavljena je i Strategija EU za civilno društvo, sa ciljem jačeg angažovanja, zaštite i podrške organizacijama civilnog društva.
Ciljevi i prioriteti
Komisija ističe da su slobodni građanski prostor, nezavisni mediji i snažne institucije ključ demokratskog sistema. Inicijative obuhvataju:
-
zaštitu slobodnih ljudi i demokratskih institucija,
-
očuvanje slobodnih i poštenih izbora,
-
promociju nezavisnih medija i „živog“ civilnog društva,
-
povećanje otpornosti građana i država članica na dezinformacije i manipulacije informacijama.
Predsjednica Evropske komisije Ursula fon der Lajen naglasila je da „Evropski demokratski štit ojačaće osnovne elemente koji omogućavaju građanima da svakodnevno žive naše zajedničke demokratske vrijednosti. To je evropska snaga i moramo povećati zajednički kapacitet da je zaštitimo u svakom trenutku.“
Visoka predstavnica EU za spoljnu i bezbjednosnu politiku Kaja Kalas dodala je da je liberalna demokratija danas pod napadom i da kampanje, uključujući ruske, pokušavaju polarizovati građane i narušiti povjerenje u institucije.
Glavni stubovi Evropskog demokratskog štita
Štit se zasniva na tri ključna stuba:
-
Zaštita integriteta informacionog prostora – osnivanje nezavisne Evropske mreže fekt-čekera i razvoj novih kapaciteta Evropske opservatorije za digitalne medije.
-
Jačanje institucija i slobodnih izbora – pojačana saradnja unutar Evropske mreže saradnje kod izbora, smjernice za odgovorno korišćenje vještačke inteligencije u izbornim procesima.
-
Podrška medijima i angažman građana – povećana finansijska podrška lokalnom i nezavisnom novinarstvu kroz Program za otpornost medija, ažurirane preporuke za bezbjednost novinara i jačanje borbe protiv SLAPP tužbi.
Evropski centar za demokratsku otpornost
Ključni doprinos štita biće Evropski centar za demokratsku otpornost, koji će objediniti znanje i resurse EU i država članica radi:
-
anticipiranja, otkrivanja i reagovanja na prijetnje demokratiji,
-
izgradnje otpornosti građana i društava,
-
podrške dijalogu sa organizacijama civilnog društva, istraživačima, fekt-čekovima i medijima.
Strategija za civilno društvo
Strategija EU za civilno društvo fokusira se na tri glavna cilja:
-
njegovanje aktivnog angažovanja civilnog društva,
-
pružanje podrške i zaštite organizacijama,
-
obezbjeđenje održivog i transparentnog finansiranja.
Evropski demokratski štit i Strategija za civilno društvo predstavljaju snažnu političku poruku Unije o zaštiti demokratije, slobode medija i aktivnog građanskog angažmana u svim državama članicama.
ETOportal/V.M.
