Andora, jedna od najmanjih evropskih država, suočava se sa manjkom radne snage, zbog čega vlasti tokom 2026. godine otvaraju dodatne kvote za zapošljavanje stranaca. Potreba za radnicima posebno je izražena u ugostiteljstvu, zdravstvu, obrazovanju, njezi, transportu i drugim djelatnostima.
Andorsko tržište rada posljednjih mjeseci pokazuje paradoks karakterističan za male i ekonomski razvijene zemlje jer broj slobodnih radnih mjesta raste brže nego što domaće tržište može da obezbijedi dovoljno zaposlenih. Zvanična statistika pokazuje da je u junu 2026. godine u Andori bilo 45.726 zaposlenih, dok je prosječna plata iznosila 2.775,65 eura, što je 4,8 odsto više nego godinu ranije. Godišnji prosjek koji se koristi kao referentna vrijednost za 2026. iznosi 2.672,52 eura. Ipak, raspon zarada značajno zavisi od djelatnosti i kvalifikacija. Zato podatak o platama koje se približavaju ili prelaze 5.000 eura ne treba shvatiti kao opštu zaradu radnika u Andori, već kao nivo karakterističan za određene, bolje plaćene sektore. Radnike privlače i relativno povoljni uslovi rada. Radna nedelja traje 40 sati, godišnje je zagarantovano 30 dana godišnjeg odmora, a radnici imaju pravo na socijalno osiguranje koje pokriva zdravstvenu zaštitu, nezaposlenost i penziju. Doprinos zaposlenih iznosi 6,5 posto plate, dok se porez na dohodak ne plaća na neto osnovicu do 24.000 evra, a najviša stopa iznosi 10 posto.
Vlada je u aprilu 2026. odobrila opštu kvotu od 800 dozvola za boravak i rad i prekogranični rad, uz mogućnost dodatnog proširenja u skladu sa potrebama tržišta. Posebno je zanimljiv ugostiteljski sektor, gdje je država tokom 2026. godine odobrila 500 privremenih radnih dozvola za ljetnju sezonu, uz mogućnost dodatnog proširenja kvote. Zvanično je navedeno da domaća radna snaga nije dovoljna da pokrije postojeće potrebe hotelijerstva i ugostiteljstva, zbog čega se traže konobari, kuvari, hotelsko osoblje i drugi radnici. Istovremeno, dodatnih 250 dozvola uvedeno je za zanimanja u kojima postoji nedostatak zaposlenih, uključujući zdravstvo, obrazovanje, njegu u ustanovama, pomoć u kući i vozače autobusa. Za građane izvan Evropske unije posebno je važna najnovija promjena, Andora je u julu 2026. usvojila pilot-program zapošljavanja radnika direktno iz inostranstva u hotelijerstvu, sa kvotom od 450 privremenih dozvola za period od 1. decembra 2026. do 31. avgusta 2027. godine. Program je namijenjen državljanima zemalja koje nijesu članice EU ili Evropskog ekonomskog prostora, što ovu mogućnost čini relevantnom. Zvanična pravila predviđaju da za privremeni boravak i rad kandidat mora biti obuhvaćen odgovarajućom kvotom i imati ugovor sa legalno registrovanom kompanijom u Andori.
Izvor :Evropska služba za zapošljavanje (EURES)
ETOportal / V.M.
