Nakon incidenta u kojem su dva drona pogodila skladišta nafte na teritoriji Letonija, političko-bezbjednosna situacija u baltičkom regionu dodatno se zaoštrila, uz ostavku ministra odbrane i hitne zahtjeve za jačanje protivvazdušne zaštite u okviru NATO.
Letonski ministar odbrane Andris Spruds podnio je ostavku nakon što su u četvrtak dva drona, za koja je ukrajinska strana potvrdila da potiču iz njihovog arsenala, pogodila skladišta nafte. Ostavka je uslijedila nakon što je premijerka Evika Siliņa zatražila njegovu političku odgovornost, uz ocjenu da sistemi protivdronske zaštite nijesu bili adekvatno i pravovremeno raspoređeni.
Za novog ministra odbrane imenovan je pukovnik letonske vojske Raivis Melnis, što se tumači kao pokušaj stabilizacije bezbjednosnog sektora u trenutku pojačanih regionalnih tenzija.
Ukrajinski ministar odbrane Andrij Sibiha potvrdio je da su dronovi koji su učestvovali u incidentu ukrajinskog porijekla. On je naveo da je do skretanja letjelica došlo usljed, kako je ocijenjeno, ruskog elektronskog ometanja koje je preusmjerilo dronove sa njihovih ciljeva unutar teritorije Rusija.
Ova izjava dodatno komplikuje već osjetljivu bezbjednosnu situaciju, jer prvi put visoki ukrajinski zvaničnik javno potvrđuje operativno učešće dronova koji su završili van predviđene zone djelovanja.
Nakon incidenta, Letonija i susjedna Litvanija uputile su hitan apel NATO savezu da se pojača protivvazdušna odbrana u baltičkom regionu, upozoravajući na rizik prelijevanja sukoba iz Ukrajine na teritorije članica Alijanse.
Stručnjaci za bezbjednost upozoravaju da incident otvara nova pitanja kontrole dronova u savremenim ratnim uslovima, gdje elektronsko ometanje može dovesti do nepredvidivih posljedica i narušavanja teritorijalne bezbjednosti trećih država.
Istovremeno, najava da Kijev razmatra slanje eksperata za jačanje vazdušne bezbjednosti u baltičkim državama tumači se kao pokušaj da se smanji politička šteta i unaprijedi koordinacija u oblasti protivvazdušne odbrane unutar šireg bezbjednosnog okvira Evrope.
Ovaj incident, prema ocjenama analitičara, dodatno učvršćuje percepciju da se rat u Ukrajini sve više preliva u regionalnu bezbjednosnu arhitekturu Evrope, otvarajući pitanje stabilnosti i upravljanja krizama u zoni neposrednog kontakta NATO-a i Rusije.
ETOportal / V.M.
