Produbljivanje sukoba u Iran otvara realan rizik od dugotrajnog prekida energetskih tokova prema Evropi, što bi moglo izazvati ozbiljan ekonomski poremećaj. Kako navodi Politiko, evropski lideri tek sada sagledavaju razmjere krize, dok upozorenja zvaničnika poput Friedrich Merz i Christine Lagarde ukazuju da bi posljedice mogle biti uporedive sa pandemijom ili početkom rata u Ukrajini, uz mogućnost da potraju godinama.
Ključni problem predstavlja Ormuški moreuz, kroz koji prolazi oko petine svjetske nafte i gasa. Poremećaji u tom koridoru već podižu cijene energenata, dok globalna konkurencija, posebno iz Azije preusmjerava isporuke van Evrope. Energetski udar se brzo širi, rastu cijene goriva i transporta, aviokompanije smanjuju letove, a sve su glasnije i najave mogućih mjera ograničenja potrošnje.
Posljedice se već prelijevaju na industriju i svakodnevni život. Rast troškova energije i sirovina pogađa proizvodnju hrane i ključne industrijske sektore, dok kombinacija inflacije i usporavanja rasta vodi ka riziku stagflacije. Institucije poput Evropska komisija i Evropska centralna banka mogle bi odgovoriti strožim ekonomskim mjerama, što znači skuplje zaduživanje i dodatni pritisak na građane. I u optimističnom scenariju, oporavak neće biti brz, ali, kako upozoravaju analitičari, ključni izazovi za Evropu stižu već u narednim sedmicama.
ETOportal / V,M,
