BERLIN/MOSKVA – Evropsko energetsko tržište suočava se sa novim potresom nakon najava da Rusija planira da od 1. maja u potpunosti obustavi tranzit nafte ka Njemačkoj preko sjevernog kraka naftovoda „Družba“. Ovaj potez predstavlja direktan udar na njemačku prerađivačku industriju, posebno na ključnu rafineriju u Švetu, koja snabdijeva Berlin i istočni dio zemlje gorivom.
Iako je Njemačka još ranije proglasila prekid uvoza ruske nafte, ovim naftovodom je nastavljen transport sirove nafte iz Kazahstana. Prema nezvaničnim informacijama iz industrijskih krugova, Moskva je već korigovala planove tranzita, predviđajući nultu kvotu za isporuke ka Njemačkoj od početka narednog mjeseca.
Energetska bezbjednost pod znakom pitanja
Ova odluka dolazi u trenutku krajnje zategnutih odnosa između Berlina i Moskve. Njemačka vlada je ranije stavila pod državnu upravu lokalne podružnice ruskog „Rosnjefta“, što je zvanična Moskva ocijenila kao neopravdan i neprijateljski čin. Obustava tranzita kazahstanske nafte, koja je služila kao glavna zamjena za ruske energente, mogla bi izazvati ozbiljne poremećaje u snabdijevanju i rast cijena derivata.
Zvanični Berlin za sada se oslanja na alternativne rute snabdijevanja preko poljske luke Gdanjsk i njemačkog Rostoka. Ipak, energetski stručnjaci upozoravaju da kapaciteti ovih luka možda neće biti dovoljni da u kratkom roku nadomjeste stabilan protok koji je obezbjeđivala „Družba“.
Lančana reakcija i politički pritisak
Blokada sjevernog kraka naftovoda nadovezuje se na ranije probleme na južnom kraku, koji snabdijeva Mađarsku i Slovačku. Česti prekidi isporuka zbog tehničkih kvarova, napada na infrastrukturu ili sporova oko tranzitnih taksi postali su svakodnevica u evropskom energetskom sektoru.
Dok Evropska komisija prati situaciju, analitičari naglašavaju da najnoviji potez Moskve potvrđuje da se energetski resursi i dalje koriste kao snažno sredstvo političkog pritiska u jeku globalne krize.
Ključne tačke:
- Termin: Obustava kreće od 1. maja.
- Glavni problem: Blokada tranzita kazahstanske nafte preko ruske teritorije.
- Posljedice: Potencijalni manjak goriva na istoku Njemačke i novi skok cijena.
- Reakcija: Njemačka pokušava da ubrza uvoz preko poljskih luka.
Dok se njemačka industrija priprema za novi režim rada, ostaje pitanje da li će Kazahstan uspjeti da pregovara o nastavku tranzita ili će biti prinuđen da traži alternativne, znatno skuplje puteve ka evropskom tržištu.
ETOportal
