U tišini administrativnih hodnika, ali uz jasnu političku ambiciju, Crna Gora je započela pripreme za jedan od najznačajnijih spoljnopolitičkih poduhvata u novijoj istoriji, predsjedavanje Berlinskim procesom 2026. godine. Radni tim za koordinaciju aktivnosti već je održao inicijalni sastanak, čime je formalno otvorena faza intenzivnih međuresornih priprema za događaj koji prevazilazi protokolarne okvire i zadire u samu strukturu regionalne politike.
Biće to prvi put da Crna Gora preuzme kormilo ove inicijative, pokrenute pod okriljem Njemačka prije više od decenije, sa ciljem stabilizacije i integracije Zapadnog Balkana kroz političku, ekonomsku i bezbjednosnu saradnju. U međuvremenu, Berlinski proces je prerastao u jedan od ključnih neformalnih mehanizama koordinacije između regiona i Evropska unija, uz učešće devet država članica i Ujedinjenog Kraljevstva.
Za Podgoricu, predsjedavanje dolazi u politički osjetljivom i geostrateški zahtjevnom trenutku. Region se suočava sa usporenim tempom proširenja, rastućim bezbjednosnim izazovima i vidljivim zamorom evropske politike prema Balkanu. Upravo u tom kontekstu, očekivanja od Crne Gore nijesu samo organizaciona, već suštinski politička, da artikuliše novu dinamiku regionalne saradnje i reafirmiše evropsku perspektivu Zapadnog Balkana.
Dodatnu težinu ovom angažmanu daje činjenica da će se 2026. godina profilisati kao svojevrsna „diplomatska godina“ za Crnu Goru. Planirano predsjedavanje Savjet Evrope kroz Komitet ministara, organizacija Samita EU – Zapadni Balkan, kao i aktivnosti u okviru Fond za Zapadni Balkan, ukazuju na pokušaj strateškog pozicioniranja države kao pouzdanog partnera i regionalnog čvorišta političkog dijaloga.
Međutim, iza ambiciozne spoljnopolitičke agende stoji i izazov unutrašnje konsolidacije. Efikasno predsjedavanje Berlinskim procesom podrazumijeva ne samo diplomatsku agilnost, već i institucionalnu stabilnost, koordinaciju i jasno definisane prioritete. U suprotnom, postoji rizik da prilika za političko profilisanje ostane nedovoljno iskorišćena.
Upravo zato, 2026. neće biti samo godina međunarodnih sastanaka i deklaracija, već i test političke zrelosti, da li Crna Gora može da iz faze aspiranta preraste u aktera koji aktivno oblikuje regionalne procese. Berlinski proces, u tom smislu, nije samo platforma saradnje, već i ogledalo političke sposobnosti države da preuzme odgovornost u vremenu kada Balkan traži novu evropsku ravnotežu.
ETOportal / V.M.
