Evropa se suočava sa ozbiljnim ekonomskim i bezbjednosnim izazovom usljed naglog rasta cijena nafte i gasa, izazvanog eskalacijom sukoba na Bliskom istoku. Izvršni direktor kompanije Shell upozorio je da bi već u narednim sedmicama moglo doći do nestašica goriva, dok se globalni poremećaji u snabdijevanju već prelijevaju iz Azije ka evropskom tržištu.
Ključni udar predstavlja zatvaranje Ormuskog moreuza, kroz koji prolazi oko petine svjetskih energetskih tokova. Ova blokada dodatno podiže cijene, nafta je porasla za oko 40 odsto, a gas za 60 procenata, dok azijske ekonomije, spremne da plate više, preusmjeravaju američke isporuke ka sebi, ostavljajući Evropu u podređenom položaju.
U takvim okolnostima, evropske vlade mogle bi biti primorane na restriktivne mjere poput ograničenja potrošnje, podsticanja rada od kuće i smanjenja industrijske aktivnosti. Slični modeli već se primjenjuju u Aziji, što ukazuje na mogući pravac djelovanja ukoliko se kriza produbi.
Ekonomske posljedice su potencijalno teške, rast cijena energenata pojačava inflaciju i smanjuje potrošnju, dok finansijske institucije upozoravaju na rizik recesije do kraja godine. Iako se najgori scenario i dalje smatra manje vjerovatnim, njegovo ostvarenje ostaje realna prijetnja ukoliko sukob potraje, čime energetska kriza prerasta u širi geopolitički i ekonomski izazov.
ETOportal
