Brisel za sada nije uspio da obezbijedi jednogodišnje produženje individualnih sankcija protiv Rusije. Slovačka se usprotivila promjeni dosadašnjeg šestomjesečnog modela, pa će ambasadori zemalja članica ponovo razmatrati pitanje 9. septembra.
Evropska unija nije postigla dogovor o produženju individualnih sankcija protiv ruskih državljana i kompanija za narednih 12 mjeseci, nakon što Slovačka nije podržala predloženu promjenu dosadašnjeg sistema.
Ambasadori država članica EU razgovarali su o ovom pitanju 2. septembra, ali je odluka odložena za narednu sedmicu. Postojeće mjere ističu 15. septembra, zbog čega Brisel ima relativno kratak rok da postigne saglasnost svih 27 članica.
Prema evropskim izvorima, Slovačka nije spremna da podrži produženje na godinu dana i zalaže se za zadržavanje tradicionalnog šestomjesečnog ciklusa. Prema izvještajima iz Brisela, Slovačka je u ovom trenutku jedina članica koja nije podržala jednogodišnji model.
Oko 2.600 osoba i entiteta pod individualnim mjerama
Individualne sankcije odnose se na osobe i entitete za koje EU smatra da su odgovorni za ugrožavanje teritorijalnog integriteta, suvereniteta i nezavisnosti Ukrajine.
Prema odluci Savjeta EU iz marta, mjere obuhvataju oko 2.600 osoba i entiteta, a uključuju zabranu putovanja za fizička lica, zamrzavanje imovine i zabranu stavljanja sredstava ili ekonomskih resursa na raspolaganje sankcionisanim osobama i subjektima.
Ako države članice do 15. septembra ne postignu dogovor o produženju, postavlja se pitanje šta će se dogoditi sa postojećim listama sankcionisanih osoba i kompanija.
Zbog toga je pitanje jednoglasnosti posebno važno.
Zašto Slovačka ne podržava promjenu?
Slovačka za sada ne prihvata da se individualne sankcije automatski produže na 12 mjeseci i želi da ostane dosadašnji sistem prema kojem se o njima odlučuje svakih šest mjeseci.
Takav model državama članicama daje mogućnost da prilikom svakog produženja ponovo otvore pitanje sankcija, zatraže izmjene liste ili pokušaju da kroz pregovore obezbijede ustupke u drugim oblastima.
Upravo je šestomjesečni mehanizam ranije bio predmet političkih pregovora unutar EU, posebno tokom perioda kada je tadašnji mađarski premijer Viktor Orban koristio saglasnost za produženje sankcija kao sredstvo pritiska na Brisel.
Ekonomske sankcije već produžene na godinu
Individualne sankcije nisu isto što i široke ekonomske mjere protiv Rusije.
EU je u junu produžila ekonomske sankcije za 12 mjeseci, do 31. jula 2027. godine. One obuhvataju ograničenja u oblastima trgovine, finansija, energetike i tehnologije, kao i niz drugih ekonomskih mjera.
Promjena modela kod ekonomskih sankcija pokazuje da Brisel želi da izbjegne stalno šestomjesečno odlučivanje kada je riječ o širem režimu ekonomskih ograničenja.
Kod individualnih sankcija, međutim, za sada nema saglasnosti.
Brisel ima još jedan zadatak
Pored produženja postojećih mjera, države članice razgovaraju i o novim imenima koja bi mogla biti dodata na sankcionu listu.
Njemački ministar spoljnih poslova Johan Vadepul rekao je da EU planira dodatne sankcije protiv ruskih pojedinaca u narednim sedmicama, dok je u Briselu u toku rad na novim mjerama pritiska prema Moskvi.
Zbog toga će naredni sastanak ambasadora 9. septembra biti važan ne samo za pitanje trajanja postojećih sankcija, već i za širu politiku EU prema Rusiji.
Do tada ostaje otvoreno pitanje:
Hoće li Slovačka pristati na jednogodišnje produženje ili će Evropska unija morati da zadrži šestomjesečni model i ponovo se vraća na isto pitanje svakih pola godine?
Odgovor bi trebalo da bude poznat prije isteka sadašnjeg režima 15. septembra.
