Crnogorski 1U CubeSat Luča proglašen je pobjednikom nagrade „Rookie of the Year 2026“, koju dodjeljuje Američki institut za aeronautiku i astronautiku (AIAA). Priznanje je dodijeljeno u okviru SmallSat Conference u Solt Lejk Sitiju, nakon stručne selekcije, plasmana u finale i javnog glasanja.
Prvi crnogorski satelit Luča osvojio je međunarodno priznanje u konkurenciji novih malih satelitskih misija iz cijelog svijeta, čime je crnogorski svemirski projekat dobio potvrdu na jednoj od relevantnih međunarodnih platformi za male satelite i svemirske tehnologije.
Luča je u završnici nadmašila dvije tehnološki i resursno znatno snažnije misije,– bahreinski Al-Munther, 3U CubeSat razvijen u okviru nacionalnog svemirskog programa te zemlje, i australijski ElaraSat MMS-1, satelitsku platformu kompanije Gilmour Space Technologies, mase oko 100 kilograma, koja nosi hiperspektralni instrument australijskog CSIRO-a.
Crnogorska misija, nasuprot tome, predstavlja kompaktni 1U CubeSat i prvi je nacionalni iskorak u svemirske tehnologije. Upravo zato nagrada ima širi značaj od samog tehničkog uspjeha projekta jer ona predstavlja međunarodnu potvrdu da i mala država sa ograničenim resursima može razvijati i realizovati vlastite svemirske misije.
„Luča je prije nekoliko godina bila samo vizija. Zatim je postala prvi crnogorski satelit. Danas je međunarodno nagrađena misija“, kazao je Filip Jovićević, osnivač i direktor Montenegro Space Researcha.
Jovićević je ocijenio da priznanje nije samo nagrada jednom satelitu, već potvrda ideje da Crna Gora može pronaći mjesto u međunarodnom sektoru svemirskih tehnologija.
Uspjeh Luče dolazi u trenutku kada male satelitske misije postaju sve dostupniji način ulaska država, univerziteta i kompanija u svemirski sektor. Za Crnu Goru, međutim, ovo nije samo tehnološki projekat već i važan signal da se domaće znanje može uključiti u globalne razvojne tokove i to u oblasti koja je donedavno bila rezervisana gotovo isključivo za velike države i institucije.
Od prvog crnogorskog satelita do međunarodnog priznanja, Luča je za kratko vrijeme prešla put od ideje do projekta koji je prepoznat i izvan granica Crne Gore.
ETOportal / V.M.
