U Sjedinjenim Američkim Državama sve veći broj roditelja traži izuzeće djece od obavezne vakcinacije za upis u školu. Prema novim podacima američkih Centara za kontrolu i prevenciju bolesti (CDC), udio prvačića sa odobrenim izuzećem dostigao je rekordnih 4,2 odsto u školskoj 2025/26. godini, u odnosu na 3,6 odsto godinu ranije i 2,2 odsto u školskoj 2020/21. godini.
Većina izuzeća odobrena je iz nemedicinskih razloga, što dodatno otvara pitanje dostupnosti i primjene školskih pravila o vakcinaciji.
Istovremeno, opada obuhvat vakcinacijom protiv pojedinih zaraznih bolesti. Procenat djece koja su primila MMR vakcinu protiv morbila, zaušaka i rubeole pao je na 92,4 odsto, što je ispod nivoa od 95 odsto koji se smatra potrebnim za održavanje kolektivnog imuniteta.
Obuhvat vakcinacijom protiv varičela pao je sa 94 na 93,4 odsto, dok je vakcinacija protiv difterije, tetanusa i velikog kašlja blago smanjena, sa 92,1 na 92 odsto. Obuhvat hepatitisom B ostao je na približno istom nivou.
Ovi podaci dobijaju dodatnu težinu u godini u kojoj SAD bilježe rekordan broj slučajeva morbila. Stručnjaci upozoravaju da pad obuhvata vakcinacijom, zajedno sa rastom broja izuzeća, može povećati prostor za širenje bolesti koje su se decenijama uspješno držale pod kontrolom.
David Margolius, direktor Odjeljenja za javno zdravlje u Klivlendu, ocjenjuje da je riječ o nastavku trenda pada vakcinacije djece. Kao moguće razloge navodi i veći otpor prema vakcinama i administrativne prepreke, ali i posljedice pandemije COVID-19, tokom koje su mnoge porodice izgubile redovan kontakt sa pedijatrima.
Podaci se značajno razlikuju među saveznim državama. Ajdaho prednjači sa 17,5 odsto izuzeća, dok su među državama sa najnižim udjelom Kalifornija, Njujork i Zapadna Virdžinija, sa svega 0,1 odsto.
Ključna poruka ovih podataka je da nije riječ samo o odluci pojedinačnih roditelja, već o trendu koji može imati posljedice po zaštitu cijele zajednice, posebno djece koja zbog zdravstvenih razloga ne mogu primiti određene vakcine.
Izvor: ABC News / podaci CDC-a
ETOportal / V.M.
