Kompanija World Liberty Financial, iza koje stoje Donald Trump i njegova porodica, sarađuje sa hongkonškom platformom WorldClaw, koja korisnicima nudi desetine modela vještačke inteligencije – među njima i one kineskih kompanija koje su se našle na meti američkih bezbjednosnih i trgovinskih ograničenja.
Prema analizi Reutersa, WorldClaw trenutno nudi 90 AI modela, od kojih su 43 razvile kineske kompanije. Među njima su Alibaba, Baidu, Z.ai, DeepSeek i Moonshot. Istovremeno, na platformi su dostupni i modeli američkih kompanija, uključujući OpenAI i Anthropic.
Sama saradnja nije nezakonita. Ali je postala politički i etički zanimljiva zbog toga što Trumpova administracija posljednjih godina sve otvorenije upozorava na rizike koje kineska tehnologija može predstavljati za američku nacionalnu bezbjednost.
Posebno je zanimljivo što WorldClaw prihvata USD1, stabilnu kriptovalutu koju je pokrenula World Liberty Financial. Trumpova porodica posjeduje 38 odsto World Liberty Financial i ostvaruje prihode povezane sa njenim kripto-biznisom. Reuters nije uspio da utvrdi detalje finansijskog aranžmana između World Liberty Financial i WorldClaw, niti koliko je porodica Trump zaradila upravo od plaćanja na toj platformi.
AI koji Vašington smatra problemom – ali ne i tržište
Među kineskim kompanijama čiji su modeli dostupni preko WorldClaw-a nalaze se i firme prema kojima su Sjedinjene Države preduzele različite mjere.
Alibaba i Baidu nalaze se na američkoj listi kompanija označenih kao povezane sa kineskom vojskom, dok je Z.ai, ranije poznat kao Zhipu AI, na američkoj „Entity List“, koja značajno ograničava pristup određenim američkim tehnologijama.
Američki zvaničnici su u međuvremenu optuživali DeepSeek i Moonshot za krađu intelektualne svojine od američkih konkurenata. Te kompanije, kao i kineske vlasti u pojedinim slučajevima, osporavaju takve tvrdnje.
I tu nastaje paradoks.
Dok Vašington pokušava da ograniči tehnološki uticaj Kine, kompanija povezana sa Trumpovom porodicom posluje preko platforme koja kineske AI modele stavlja na raspolaganje korisnicima.
Stručnjaci koje je konsultovao Reuters ocjenjuju da saradnja sama po sebi nije nezakonita, ali smatraju da otvara pitanja sukoba interesa i dosljednosti američke politike prema kineskoj tehnologiji. Bijela kuća odbacuje tvrdnje o sukobu interesa i poručuje da predsjednik djeluje u interesu američke javnosti.
A postoji i pitanje bezbjednosti
WorldClaw funkcioniše kao svojevrsni agregator: korisnik preko jedne platforme može pristupiti različitim AI modelima.
To otvara još jedno pitanje – šta se dešava sa podacima koje korisnik šalje takvim modelima?
Reuters navodi da WorldClaw na svojoj platformi upozorava da može dijeliti korisničke upite sa kompanijama koje pružaju AI modele. Stručnjaci za bezbjednost upozoravaju da kod pojedinih kineskih modela postoje potencijalni rizici poput nadzora, cenzure odgovora ili mogućnosti zloupotrebe AI agenata. WorldClaw, sa druge strane, tvrdi da ozbiljno shvata bezbjednost i primjenjuje mjere zaštite privatnosti.
I tako se iza jedne naizgled jednostavne poslovne saradnje pojavljuje mnogo veće pitanje:
Ako je kineski AI bezbjednosni rizik za Ameriku, da li taj rizik nestaje kada se isti AI koristi preko američkog kripto-biznisa?
To pitanje za sada nema jednostavan odgovor.
Ali jedno je jasno – AI više nije samo tehnološka tema. Postaje dio velikog geopolitičkog i finansijskog sukoba u kojem se politika, novac, nacionalna bezbjednost i tehnologija sve teže mogu razdvojiti.
ETOportal
